Phục trang của The Odyssey từ chối đi theo lối mòn phim sử thi Hy Lạp

Mặc dù là bộ phim dựa trên huyền thoại Hy Lạp song The Odyssey không áp dụng những nguyên tắc thiết kế phục trang của những bộ phim sử thi khác. Ảnh: The Odyssey

Ngay từ đầu, Christopher Nolan đã xác định The Odyssey sẽ không đi theo lối mòn của những bom tấn Hollywood lấy bối cảnh Hy Lạp cổ đại. Thay vì tái hiện chính xác một giai đoạn lịch sử với áo giáp sáng bóng và những bộ trang phục mang tính khuôn mẫu, đạo diễn người Anh mong muốn xây dựng một thế giới vượt khỏi ranh giới thời gian, nơi phục trang trở thành một phần của câu chuyện, chứ không đơn thuần là bối cảnh.

Đó cũng là triết lý mà Ellen Mirojnick, nhà thiết kế phục trang từng giành Oscar với Oppenheimer, theo đuổi khi đồng hành cùng Nolan trong dự án này.

Phá bỏ mỹ học “anh hùng cổ đại”

Cảnh trong phim THE ODYSSEY. Ảnh: CGV

Nếu quan sát lịch sử điện ảnh, dễ nhận thấy phục trang của dòng phim sử thi luôn vận hành theo một nguyên tắc khá rõ ràng: nhân vật càng vĩ đại, trang phục càng hoàn mỹ.

Trong Troy, áo giáp của Achilles gần như không mang dấu vết chiến trận. Gladiator xây dựng quyền lực bằng những lớp kim loại sáng bóng và áo choàng đỏ quyền lực của La Mã. Ngay cả khi nhân vật đã trải qua nhiều trận chiến, cơ thể họ vẫn được trình bày như một tượng đài. Ngôn ngữ ấy phục vụ một mục đích: thần thoại hóa người anh hùng. Nhưng Nolan lại quan tâm đến điều ngược lại. The Odyssey bắt đầu sau mười năm chiến tranh thành Troy. Khi câu chuyện mở ra, chiến thắng không còn mang ý nghĩa huy hoàng. Những người sống sót chỉ còn lại sự mệt mỏi, mất mát và ký ức.

Bởi vậy, Ellen Mirojnick không thiết kế phục trang như một biểu tượng chiến thắng. Bà thiết kế hậu quả của chiến tranh. Đồng không được đánh bóng mà bị oxy hóa. Da thuộc đầy vết xước. Những lớp vải lanh bạc màu vì ánh nắng và muối biển. Thậm chí bảng màu của toàn bộ bộ phim cũng gần như bị rút hết sắc độ, chỉ còn đất, đá, bụi và nước biển.

Trang phục trở thành nhật ký của nhân vật The Odyssey

Hình ảnh trong phim THE ODYSSEY.

Điểm thú vị nhất trong cách Ellen Mirojnick tiếp cận The Odyssey nằm ở việc bà không xem trang phục là vật thể tĩnh. Mỗi bộ quần áo đều có một “đời sống” riêng.

Odysseus không mặc cùng một hình ảnh xuyên suốt hành trình. Bộ giáp dần biến mất. Những lớp áo trở nên đơn giản hơn. Chất liệu nhẹ hơn. Mọi thứ giống như chính nhân vật đang tự lột bỏ từng lớp danh tính của mình. Trong hầu hết các bộ phim sử thi, áo giáp là biểu tượng của quyền lực, nhưng trong The Odyssey, áo giáp chỉ còn là ký ức.

Sự hào nhoáng nông cạn thuộc về những kẻ không xứng đáng

Một nghịch lý thú vị xuất hiện tại Ithaca: trong khi người anh hùng ngày càng giản lược, những nhân vật phản diện lại trở nên lộng lẫy đến mức phô trương hơn bao giờ hết.

Ảnh: The Odyssey

Những kẻ cầu hôn Penelope mặc đồng đánh bóng, đeo trang sức cầu kỳ và phủ lên mình những chi tiết kim loại tinh xảo. Robert Pattinson, trong vai Antinous, gần như là hiện thân của vẻ hào nhoáng ấy.

Đây không chỉ là lựa chọn thẩm mỹ tạo sự đối lập trong hình ảnh mà còn là một cách kể chuyện. Những người đàn ông này không có quyền lực thực sự, họ chỉ đang trình diễn quyền lực khi cần tới những thứ vật chất để chứng minh.

Ảnh: The Odyssey

Trong khi đó, Odysseus không cần bất kỳ biểu tượng nào. Christopher Nolan đã chọn đảo ngược quy tắc của điện ảnh sử thi: nhân vật càng gần với bản chất quyền lực, phục trang càng ít phô trương.

Penelope và Odysseus: hai định nghĩa đối lập về sức mạnh

Matt Damon trong vai Odysseus và Zendaya trong vai Athena. Ảnh: THE ODYSSEY

Một trong những điểm tinh tế nhất trong ngôn ngữ phục trang của The Odyssey nằm ở cách Ellen Mirojnick xây dựng hai nhân vật trung tâm thông qua hai triết lý hoàn toàn đối lập.

Trong suốt hành trình trở về Ithaca, Odysseus liên tục thay đổi diện mạo khi mỗi chặng đường lại lấy đi một phần bản sắc cũ của ông. Bộ giáp dần biến mất, trang phục trở nên giản lược và thực dụng hơn, phản ánh một con người buộc phải thích nghi để sinh tồn trong những hoàn cảnh không ngừng biến đổi.

Ảnh: THE ODYSSEY

Ngược lại, Penelope gần như không có sự thay đổi đáng kể về phục trang xuyên suốt bộ phim The Odyssey. Những khác biệt chỉ nằm ở phom dáng, cách xếp lớp vải hay sắc độ màu được điều chỉnh tinh tế để đánh dấu thời gian trôi qua, trong khi bản chất của nhân vật vẫn được giữ nguyên.

Nếu Odysseus được định nghĩa bằng chuyển động và khả năng biến đổi để tồn tại, thì Penelope lại được khắc họa qua sự tĩnh tại và kiên định, bảo vệ vương quốc bằng lòng trung thành và sự bền bỉ. Hai hành trình đối lập, một không ngừng thay đổi và một gần như bất biến, cuối cùng lại cùng dẫn đến một kết luận: quyền lực và sức mạnh thực sự không nằm ở vẻ ngoài hay những biểu tượng vật chất, mà được hình thành từ nội lực và bản lĩnh.

Nếu lấy đi tất cả những biểu tượng hào nhoáng, điều gì còn lại để khiến một con người trở thành anh hùng?

Câu trả lời của The Odyssey nằm ngay trên từng lớp vải đã sờn, từng tấm da thuộc bạc màu và từng mảng đồng đã mất đi ánh kim. Ở đây, phục trang không tô điểm cho nhân vật, chúng lưu giữ ký ức, vết thương và thời gian.

Có lẽ, điều đáng giá nhất trong ngôn ngữ phục trang của The Odyssey không nằm ở việc nó chính xác với lịch sử đến đâu, mà ở cách nó phản ánh một quan niệm rất đương đại về người anh hùng. Christopher Nolan không phủ nhận giá trị của những biểu tượng quyền lực truyền thống, nhưng ông đặt chúng xuống hàng thứ yếu. Sau khi lớp giáp bị tháo bỏ, sau khi ánh kim đã phai màu và những biểu tượng địa vị không còn hiện hữu, điều còn lại mới chính là bản chất của con người.

Và trong The Odyssey, chính bản lĩnh, ký ức và khả năng vượt qua nghịch cảnh mới là thứ tạo nên quyền lực thực sự. Phục trang vì thế không còn dùng để khiến nhân vật trông vĩ đại hơn, mà để cho thấy họ đã phải đánh đổi điều gì để trở thành huyền thoại.

THẾ GIỚI SỬ THI THE ODYSSEY CỦA CHRISTOPHER NOLAN:

Harper’s Bazaar Việt Nam

Thông báo chính thức: Ninh Bình Web (thuộc GiuseArt) không hợp tác với bất kỳ ai để bán giao diện Wordpress và cũng không bán ở bất kỳ kênh nào ngoại trừ Facebook và zalo chính thức.

Chúng tôi chỉ support cho những khách hàng mua source code chính chủ. Tiền nào của nấy, khách hàng cân nhắc không nên ham rẻ để mua phải source code không rõ nguồn gốc và không có support về sau! Xin cám ơn!